Sözcü Plus Giriş
SERPİL YILMAZ

Yabancı yatırımcıya bir davet de Sabancı’nın enerji raporuyla verildi

24 Kasım 2020

Bundan 10 yıl önce kurulan Sabancı Üniversitesi İstanbul Uluslararası Enerji ve İklim Merkezi (IICEC) tarafından hazırlanan ilk “Turkey Enerji Outlook-TEO” raporunun sunumu yapıldı.

Türkçe karşılığı “Türkiye'nin Enerji Görünümü” olan raporun sunulduğu toplantının konuşmacılarından Uluslararası Enerji Ajansı Başkanı ve IICEC Onursal Başkanı Dr. Fatih Birol enerjide kralı ilan etti: Güneş!

★★★

TEO'da, elektrik üretiminde yüzde 10 olan güneş ve rüzgar enerjisinin payı, 2040 yılında “referans senaryoya” göre yüzde 28'e; yatırımların yenilebilir kaynaklara daha iddialı oranda kaydırılması ve teknolojinin sisteme daha fazla entegre edilmesi olasılığını değerlendiren “alternatif senaryoya” göre ise yüzde 36'ya çıkması öngörülüyor.

2040 yılına kadar enerji teknolojilerine referans senaryoya göre 8 milyar dolar, alternatif senaryoya göre 9 milyar dolar yatırım tahmini yapılıyor.

★★★

Birol'un dünya için çizdiği enerji tablosu ise “yeni enerji dönüşümünün” çok daha keskin olduğunu ortaya koyuyor.

En büyük daralmanın yaşandığı petrolün yanı sıra doğalgaz ve kömürde meydana gelen darboğazın aksine güneş enerjisi hızlı büyüyor.

Dünyada kurulan santrallerinin yüzde 50'sini güneş enerjine yapılıyor.

Diğer enerji kaynaklarına yatırım ise kalan yüzde 50 arasında yer alıyor.

★★★

Enerji sektörü oldu olalı, dünya böyle bir yıl yaşamadı” sözleriyle 2020'nin olağan dışı koşullarına işaret eden Birol, küresel enerji kullanımının yüzde 5 oranında düştüğünü ifade ediyor.

Bu yüzde 5 oranı, 2008-2009 finansal krizinde enerji sektöründe yaşanan küçülmenin 7 katına karşılık geliyor.

Birol, “Pandemi döneminde yüzde 18 oranında küçülen enerji şirketlerinden 4 milyon kişi işten çıkarıldı” diyor.

★★★

Birol, Türkiye'nin elektrik tüketiminde 2019 seviyesine geldiği ve Doğu Akdeniz'de bulunan gaz rezervi açıklamaları “iyi haberler” olarak değerlendiriyor.

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Fatih Dönmez, raporun sunumunda, 2040 senaryolarında yerli doğalgaza rapordaki oranın üzerinde yer verdiklerini belirtiyor.

Dönmez'in bu vurgusu, doğalgaz keşiflerinden duyulan umuda enerji yatırımcılarının çağrıldığını düşündürüyor.

★★★

Bakan Dönmez, raporda Doğu Karadeniz'de bulunan gaz rezervi ve 2023'de ilk reaktörün devreye alınacağını söylediği Mersin'deki Akkuyu Nükleer Güç Santrali'ne (NGS) yapılan atıftan memnundu…

Elektrik üretiminde yüzde 1 olan yerli doğalgazın tüketimindeki payı 2040 yılına kadar referans senaryoya göre yüzde 25'e, alternatif senaryoya göre ise  yüzde 50'nin de üzerine çıkabilir.

Rapor, 2040 yılına kadar yeni keşiflerin olması ile bu oranın daha da artacağı ihtimalinin olduğunu da kayda geçiyor.

★★★

Bakan Dönmez, önümüzdeki 20 yılda yerlilik oranın yüzde 50'nin üzerinde gerçekleşeceğini öngördüklerini belirtiyor.

Türkiye'nin enerjide yalnızca geçiş ülkesi olmayacağını, kaynak ve üretim boyutuyla da bölgesel bir güç olacağını ifade ediyor.

Sabancı Üniversitesi Mütevelli Heyet Başkanı Güler Sabancı, Türkiye'nin Enerji Görünümü” raporunun asıl amacı; sektöre yabancı yatırımcı çekmek olduğunu söylüyor.

Ekonomi ve hukuk reformları masaya konduktan sonra, daha böyle çok rapor yayımlanır.